Case: TenneT Rilland - Tilburg

Netbeheerder TenneT bouwt een nieuwe 380 kV-hoogspanningsverbinding van tachtig kilometer lang. Zo’n grootschalig project raakt tientallen stakeholders en honderden grondeigenaren. Gelukkig schept het uienschilmodel structuur in het complexe communicatieproces.

Om het overvolle elektriciteitsnet uit te breiden is een extra snelweg voor elektriciteit nodig. En niet zomaar eentje. Tussen het Zeeuwse dorpje Rilland en het Brabantse Tilburg komen er 263 nieuwe hoogspanningsmasten met nieuwe lijnen. Nog eens 285 bestaande masten worden verwijderd en zo’n 95 kilometer aan bestaande hoogspanningsverbinding verplaatst.

Op ruim 500 mini-bouwplaatsen bouwen minstens evenveel experts aan dit project. Dat maakt dat er 2 provincies, 3 waterschappen, 9 aannemers, 10 leveranciers, 13 gemeenten en zo’n 500 grondeigenaren rechtstreeks betrokken zijn. De aannemers werken samen aan de bouw. Soms na elkaar, soms tegelijkertijd in één gebied. Dat maakt de onderlinge afstemming uitdagend. Een monsterklus dus en een prestigieus project voor netbeheerder TenneT.

Al in 2009 startte de planfase. Eind 2025 gingen de bouwwerkzaamheden van start. De werkzaamheden duren nog minstens vijf jaar. “De planning zit de komende jaren ontzettend strak in elkaar”, zegt Maarten Merks, strategisch omgevingsmanager bij TenneT. “Op een aantal plekken verplaatsen we bestaande hoogspanningsverbindingen naar de nieuwe masten. Daarvoor moeten we een deel van het elektriciteitsnet tijdelijk uitschakelen. Die planning staat al jaren van tevoren vast en verschuiven heeft grote consequenties. Tijdige en heldere afstemming tussen alle betrokken partners is een must.”

Om duidelijke samenwerkingsafspraken samen uit te denken, bracht team communicatie alle betrokken omgevingsmanagers van TenneT en de aannemers bij het begin van het project bij elkaar. Sammy Kossen, communicatieadviseur bij TenneT, legt uit: “Ons uitgangspunt is helder: de bouwcommunicatie is onze gedeelde verantwoordelijkheid en als één team plaatsen we het belang van een goed geïnformeerde omgeving voorop.

In de praktijk houdt dat bijvoorbeeld in dat we bij nieuwe werkzaamheden altijd een startgesprek houden met de bouwcommunicatieadviseur, de omgevingsmanagers van de aannemer en die van TenneT. In dat gesprek vormen we een gezamenlijk beeld van de impact van de werkzaamheden. Op basis daarvan bepalen we de benodigde communicatieacties en rolverdeling. We hebben vuistregels vastgelegd over hoelang voor de start van werkzaamheden we bijvoorbeeld een brief sturen en een BouwApp-bericht plaatsen.”

De opstart van het project brengt nog uitdagingen en onvoorziene omstandigheden met zich mee. Maarten Merks: “We gaan nog vele jaren met elkaar samenwerken. Daarom is het – zeker bij de start – belangrijk om continu met elkaar in gesprek te blijven. Doordat iedereen zich heeft gecommitteerd aan de samenwerkingsafspraken, kunnen we daar altijd naar teruggrijpen.”

Het uienschilmodel vormde de basis voor de gemaakte afspraken over de aanpak en rolverdeling voor de bouwcommunicatie. Laag voor laag bouwt de communicatie op. Eerst moet het verhaal juist, tijdig, begrijpelijk en volledig zijn. Daarna komen pas de ‘leuke’ acties. Per uienschil zijn de afspraken in een stappenplan gegoten en per communicatiemiddel is inzichtelijk gemaakt wie wat doet. TenneT stroomlijnt het proces, bewaakt de uniforme communicatie en voorkomt zo dat betrokkenen in één maand tijd drie brieven van verschillende afzenders ontvangen.

“Je hebt een vaste structuur nodig. Het uienschilmodel helpt om focus aan te brengen en ons bezig te houden met dat wat nu als eerste van belang is: doelgroepen die directe impact ervaren goed informeren”, besluit Sammy Kossen.