Alles op tafel

Een bezoekerscentrum beleef je in eerste instantie met je ogen, maar in dat van de nieuwe spoorweg tussen Den Bosch en Vught stond men ook stil bij de buurtbewoners met een beperkt zicht.

In Vught gebeurt iets wat je niet elke dag ziet: het spoor verdwijnt er straks deels onder de grond. Tussen Den Bosch en Vught bouwt ProRail aan een vierde spoor, deels verdiept. Zodat treinen vaker kunnen rijden, overwegen verdwijnen en het dorp beter bereikbaar wordt. Tijdens de werkzaamheden blijven de treinen gewoon rijden, dankzij een tijdelijk spoor en station. Wat hier groeit, is meer dan infrastructuur alleen. Het is een ingreep die het dorp veiliger, leefbaarder en beter bereikbaar maakt. Het project maakt deel uit van het Programma Hoogfrequent Spoorvervoer (PHS).

Bij het binnenkomen van het bezoekerscentrum zie je geen klassieke maquette, maar het monumentale stationsgebouw uit 1868 in LEGO. Ontworpen door een buurtbewoner. Het model is meer dan speelgoed. Het verwijst naar een herkenbaar stukje erfgoed dat meeverhuist naar de toekomst. Het station schuift 13 meter op en krijgt zo een centrale plek in het vernieuwde stationsgebied.

Midden in de ruimte ligt het projectgebied op tafel. Letterlijk. Geen papieren plattegrond, maar gewoon gedrukt op een lange tafel. Het nodigt bezoekers uit om eromheen te staan, te zoeken naar herkenningspunten en straten en spoorlijnen aan te wijzen. Al pratend krijgen ze vat op de schaal van het project.

Geen klassiek infopaneel, maar een dat je ook kan voelen. Onderdelen zoals rails, kabels, bovenleidingen en stenen liggen er letterlijk op. Bezoekers kunnen ze vastpakken en zo ontdekken waaruit een spoorweg allemaal is opgebouwd.

T-shirts en pamfletten van eerdere acties geven het project een verleden. Je ziet hier niet alleen wat er komt, maar ook hoeveel geschiedenis en betrokkenheid eraan voorafging. Een tastbare herinnering die laat zien dat er naar de zorgen van de buurt werd geluisterd.

Toegankelijkheid zit hier in het ontwerp. In Vught wonen relatief veel mensen met een visuele beperking. In het dorp bevinden zich diverse instellingen die gespecialiseerde zorg bieden aan deze mensen. In het bezoekerscentrum ontdek je hoe daar rekening mee wordt gehouden. Zo kun je eens voelen aan de geleiding die blinden veilig de overwegen helpt oversteken of het brailleplan dat is opgesteld voor het tijdelijke station.